
Generatieve AI is AI die iets nieuws maakt, zoals een tekst, een afbeelding, een stuk muziek of computercode. Ze heeft van miljoenen voorbeelden geleerd hoe zulke dingen er meestal uitzien, en maakt op jouw verzoek iets dat in dat patroon past. ChatGPT, Claude en Gemini zijn bekende voorbeelden. Andere AI herkent of sorteert vooral bestaande dingen. Generatieve AI maakt er zelf iets bij.
Een vergelijking uit het dagelijks leven
Gewone AI is als een postsorteerder: ze kijkt naar een brief en legt hem in het juiste vak. Spam of geen spam, kat of hond, factuur of offerte.
Generatieve AI is als een tekstschrijver die duizenden brieven heeft gelezen. Vraag je om een bedankbrief aan een klant, dan schrijft ze een nieuwe, die er niet eerder was, maar die klinkt zoals bedankbrieven klinken.
Wat kan generatieve AI maken?
- Tekst: e-mails, samenvattingen, vertalingen, verslagen, uitleg. Dit doen taalmodellen zoals die achter ChatGPT, Claude en Gemini.
- Beelden: illustraties of foto-achtige afbeeldingen op basis van een beschrijving.
- Audio: een tekst voorlezen met een natuurlijke stem, of muziek maken.
- Code: stukjes software schrijven of uitleggen.
- Documenten: presentaties, spreadsheets of rapporten opzetten.
Veel moderne modellen combineren dit. Ze kunnen bijvoorbeeld een foto lezen en er een tekst over schrijven.
Hoe werkt het, heel kort?
- Training. Het model ziet een enorme hoeveelheid voorbeelden en leert de patronen daarin. Bij tekst oefent het steeds om het volgende stukje te voorspellen.
- Jouw opdracht. Je geeft een prompt: een vraag of opdracht.
- Genereren. Het model bouwt stap voor stap een antwoord dat bij je opdracht en bij de geleerde patronen past.
Het model kopieert dus geen opgeslagen antwoord, het maakt iets nieuws. Daardoor is het flexibel, maar het kan ook dingen verzinnen die niet kloppen. Hoe dat bij een chatbot precies verloopt, lees je in hoe werkt ChatGPT.
Een concreet voorbeeld (verzonnen)
Huisartsenpraktijk Het Baken (een verzonnen voorbeeld) wil een folder over griepprik-afspraken. De assistent vraagt een generatieve AI: "Schrijf een korte, vriendelijke tekst voor patiënten van 60 jaar en ouder over de griepprik. Noem dat ze een afspraak kunnen maken via de balie of de website. Maximaal 100 woorden."
Binnen een paar seconden staat er een bruikbaar concept. De assistent controleert de inhoud, past de data aan en de huisarts leest mee. Generatieve AI levert het eerste concept. De verantwoordelijkheid blijft bij de praktijk.
Een advocatenkantoor gebruikt dezelfde techniek om een lange uitspraak samen te vatten, en een bedrijf om een offerte in het Engels te vertalen.
Waar je op let
- Hallucinaties. Generatieve AI kan bronnen, cijfers of uitspraken verzinnen die echt klinken. Controleer feiten.
- Verouderde kennis. Een model weet alleen wat in zijn trainingsdata zat, tenzij het actuele bronnen mag raadplegen.
- Auteursrecht en eigen werk. Gebruik je teksten of beelden extern, check dan of dat mag en of het klopt.
- Wat je invoert. Alles wat je in een prompt zet, gaat naar de aanbieder.
Wat dit betekent voor vertrouwelijke gegevens
Praktische tip: laat generatieve AI het concept maken, maar voeg namen en andere persoonsgegevens pas zelf toe in je eigen systeem, tenzij je zeker weet wat de aanbieder met je invoer doet.
Waarom dat telt: de AVG beschermt alleen wat naar een persoon te herleiden is. Mag een aanbieder je invoer hergebruiken, dan kan hij het herleidbare deel weghalen. Wat overblijft valt buiten de AVG en kan legaal worden samengevoegd en verkocht. Let op: een code in plaats van een naam is nog geen anonimisering, zie pseudonimisering en anonimisering. Op het datapad zie je hoe het werkt.
Waar Wysor past
Wysor brengt generatieve AI van verschillende aanbieders samen: GPT, Claude, Gemini en meer in één werkplek, gehost in de EU. We zijn verwerker en handelen alleen op jouw instructies, we trainen nooit op je inhoud en verkopen haar nooit, geanonimiseerd of niet. Bij elke aangesloten modelaanbieder geldt zero data retention: verwerkt, daarna verwijderd.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen AI en generatieve AI? AI is het brede begrip voor software die van data leert. Generatieve AI is het deel dat nieuwe inhoud maakt, zoals tekst of beelden, in plaats van alleen te herkennen of te sorteren. Zie ook wat is AI.
Is ChatGPT generatieve AI? Ja. ChatGPT maakt nieuwe tekst op basis van patronen uit training. De "G" in GPT staat zelfs voor "generative".
Wat zijn voorbeelden van generatieve AI? Chatbots als ChatGPT, Claude en Gemini, beeldgeneratoren die een afbeelding maken van een beschrijving, en tools die tekst omzetten in gesproken audio.
Is generatieve AI betrouwbaar? Voor concepten, samenvattingen en ideeën vaak wel. Voor feiten, cijfers en bronnen niet zonder controle, omdat het model overtuigend kan verzinnen.
Verder lezen
- Wat is AI? Eenvoudig uitgelegd
- Wat is een AI-agent?
- Hoe werkt ChatGPT?
- Het datapad: wat er met je gegevens gebeurt
Vragen over generatieve AI en Wysor? Schrijf naar [email protected] of gebruik het contactformulier in de app.